Według IPPR dzieci stanowią około 23 procent z 1,35 miliona osób, które obecnie znajdują się na ścieżkach prowadzących do uzyskania statusu indefinite leave to remain. W zdecydowanej większości są to dzieci pozostające na utrzymaniu rodzin posiadających wizy pracownicze.
Proponowane zmiany nie obejmą Polaków posiadających settled status w ramach EU Settlement Scheme, ale mogą dotknąć tych, którzy przyjechali do Wielkiej Brytanii po Brexicie na wizach pracowniczych wraz z rodzinami.
Propozycje zmian pojawiły się w momencie, gdy minister spraw wewnętrznych Shabana Mahmood zapowiedziała zaostrzenie przepisów, podkreślając, że możliwość osiedlenia się w Wielkiej Brytanii jest przywilejem, a nie automatycznym prawem. Rząd planuje podwojenie standardowego okresu wymaganego do uzyskania stałego pobytu z pięciu do dziesięciu lat. W przypadku osób wykonujących prace niewymagające wykształcenia wyższego, w tym wielu pracowników sektora opieki, okres ten mógłby zostać wydłużony do 15 lat.
Plany te budzą jednak sprzeciw wewnątrz Partii Pracy. Około 40 posłów ugrupowania wyraziło obawy, że nowe regulacje mogłyby objąć osoby już mieszkające w kraju, które podejmowały decyzje życiowe w oparciu o dotychczasowe przepisy. Część parlamentarzystów określa takie działania jako niebrytyjskie i porównuje je do zmiany zasad w trakcie gry.
Stały pobyt, czyli indefinite leave to remain, daje prawo do legalnej pracy, nauki i zamieszkania w Wielkiej Brytanii, a także możliwość ubiegania się o wsparcie socjalne po spełnieniu określonych warunków. Zdaniem IPPR wprowadzenie zmian z mocą wsteczną oznaczałoby karanie rodzin, które działały zgodnie z obowiązującym w danym momencie prawem.
Autorzy raportu ostrzegają, że wydłużenie okresu niepewności pobytowej może mieć poważne konsekwencje dla dzieci. Brak stabilnego statusu utrudnia integrację, ogranicza dostęp do edukacji i zwiększa ryzyko ubóstwa. Dzieci dorastające bez pewności co do swojej przyszłości mogą mieć również problemy z podjęciem studiów wyższych, uzyskaniem finansowania edukacji czy znalezieniem stabilnej pracy w dorosłym życiu.
Dodatkowo rodziny o niskich dochodach, w tym gospodarstwa domowe pracowników opieki i innych osób wykonujących kluczowe zawody, mogą zostać pozbawione dostępu do niezbędnego wsparcia socjalnego, co jeszcze bardziej pogłębi problem ubóstwa dzieci.
IPPR apeluje do rządu o wprowadzenie jasnej klauzuli ochronnej, która zabezpieczy osoby już będące w trakcie procesu ubiegania się o stały pobyt przed działaniem nowych przepisów wstecz.
Tymczasem minister Mahmood, odpowiadając na krytykę ze strony części posłów, podkreśla, że Wielka Brytania powinna koncentrować się na przyciąganiu najbardziej utalentowanych i wykwalifikowanych pracowników, a zaostrzenie zasad uważa za uzasadnione z punktu widzenia interesu państwa.
